Выберите правильный вариант: «Завтра я ___ к врачу».
ходил sizning javobingiz «Ходил» — oʻtgan zamon, u «завтра» soʻziga zid. Kelasi zamon shakli kerak. хожу sizning javobingiz «Хожу» — hozirgi zamon va takrorlanadigan ishni bildiradi. Kelajakdagi bitta tashrif uchun «пойду» kerak. пойду toʻgʻri
«Вчера», «сейчас», «завтра» soʻzlari butun gapning zamonini belgilaydi, feʼl ular bilan moslashishi shart. Imtihonda bunday yordamchi soʻz deyarli doim boʻladi — avval oʻshani toping, javob oʻzi aniqlanadi.
Выберите слово по смыслу: «Человек, который лечит людей, — это ___».
врач toʻgʻri учитель sizning javobingiz Oʻqituvchi maktabda bolalarni oʻqitadi. Davolaydigan — shifokor. продавец sizning javobingiz Sotuvchi doʻkonda mol sotadi. Davolashga aloqasi yoʻq.
Kasb nomlari imtihonda tez-tez soʻraladi va deyarli doim harakat orqali: davolaydi — врач, oʻqitadi — учитель, sotadi — продавец. Koʻp nomlar feʼldan yasaladi, bu esa maslahat: «водитель» — «водить» dan.
Выберите правильный вариант: «Он работает ___ заводе».
в sizning javobingiz Zavod, vokzal, pochta va ish bilan «на» ishlatiladi: на заводе, на почте. Buni roʻyxat sifatida yodlash kerak — qoida yoʻq. на toʻgʻri к sizning javobingiz «К» harakat yoʻnalishini koʻrsatadi: иду к врачу. Ish joyi yoʻnalish emas, joy yuklamasi bilan belgilanadi.
Rus tilida joy yuklamasi mantiqdan kelib chiqmaydi: в больнице, ammo на заводе. «На» uchun qisqa roʻyxat: на заводе, на фабрике, на почте, на вокзале, на рынке, на работе, на улице. Qolganlari koʻpincha «в» bilan.
Выберите правильный вариант: «Мне ___ помощь».
нужен sizning javobingiz «Нужен» — erkak jinsi: нужен паспорт. «Помощь» ayol jinsida, shuning uchun «нужна». нужно sizning javobingiz «Нужно» — oʻrta jins yoki shaxssiz shakl: нужно идти. Ayol jinsidagi ot bilan «нужна» qoʻyiladi. нужна toʻgʻri
«Нужен» soʻzi kerak boʻlgan narsaning jinsiga qarab oʻzgaradi: нужен паспорт, нужна помощь, нужно время, нужны документы. Kimga kerak boʻlsa, u joʻnalish kelishigida turadi: мне, ему. Shaklni «мне» ga emas, otga qarab tekshiring.
Прочитайте объявление: «Лифт не работает. Приносим извинения». Что нужно сделать, чтобы попасть на пятый этаж?
Вызвать лифт кнопкой sizning javobingiz Eʼlonda lift ishlamasligi aniq aytilgan. Tugmani bosish befoyda. Подняться по лестнице toʻgʻri Прийти в другой день sizning javobingiz Eʼlon binoni yopmaydi va qabulni koʻchirmaydi. Faqat lift ishlamaydi, kirish mumkin.
«Не работает» — narsa buzilgan va undan foydalanib boʻlmaydi degani. Bunday eʼlonlar lift, bankomat va toʻlov terminallariga osiladi. «Приносим извинения» — muloyim ibora, u maʼnoni oʻzgartirmaydi.
Прочитайте объявление в поликлинике: «Талоны к терапевту выдаются в регистратуре». Куда нужно подойти за талоном?
К терапевту в кабинет sizning javobingiz Terapevt talon boʻyicha qabul qiladi, talonni esa boshqa joyda beradi — eʼlon uni toʻgʻridan-toʻgʻri aytadi. В аптеку sizning javobingiz Dorixonada dori sotiladi. Shifokorga talon u yerda berilmaydi. В регистратуру toʻgʻri
Регистратура — poliklinika kiraverishidagi peshtaxta, u yerda shifokorga yozadilar va talon beradilar. Soʻzni ikki qoʻshnisi bilan eslab qoling: «кабинет» — shifokor qabul qiladigan xona, «расписание» — qabul soatlari.
Вы заполняете бланк. В строке «Фамилия» нужно написать:
имя, которое вам дали при рождении sizning javobingiz Bu «Имя» qatori. Фамилия — oila uchun umumiy nom, blankada uning alohida qatori bor. фамилию отца полностью sizning javobingiz Blankaga pasportdagi oʻz familiyangiz yoziladi. Otaning ismi rus hujjatlarida «Отчество» qatorida boʻladi. фамилию так, как она написана в паспорте toʻgʻri
Familiya, ism va otasining ismi har qanday blankada pasport va uning notarial tarjimasidagi kabi — harfma-harf yoziladi. Tarjimada bir xil, blankada boshqacha boʻlsa, hujjatlar qaytariladi: davlat organi uchun bu ikki xil odam.
Прочитайте вывеску: «РЕМОНТ ОБУВИ». Что здесь делают?
Чинят обувь toʻgʻri Продают обувь sizning javobingiz Sotishni «magazin» soʻzi yoki «ремонт»siz «обувь» bildiradi. Kalit soʻz bu yerda «ремонт», yaʼni tuzatish. Шьют обувь на заказ sizning javobingiz Buyurtmaga tikishni boshqacha aytadilar: «poshiv obuvi», «obuv na zakaz». «Ремонт» — bor narsani tuzatish.
«Ремонт» tuzatishni bildiradi. Peshtoqlarda bu soʻz tez-tez uchraydi: ремонт обуви, ремонт телефонов, ремонт одежды. Uni peshtoqda tanish yozishdan muhimroq.
Прочитайте объявление: «Обед с 13:00 до 14:00». Вы пришли в 13:30. Что это значит?
Сейчас обед, надо подождать toʻgʻri Обед уже закончился sizning javobingiz 13:30 — 13:00 va 14:00 orasida, yaʼni tanaffus ichida. U 14:00 da tugaydi. Обед начнётся через полчаса sizning javobingiz Tushlik allaqachon ketyapti: u 13:00 da boshlangan. Yarim soatdan keyin esa aksincha, tugaydi.
«S» va «do» predloglari boshlanish va tugashni belgilaydi: s 13:00 — boshlanish, do 14:00 — tugash. Ular orasidagi har qanday vaqt tanaffusga tushadi.
В анкете есть графа «Место рождения». Что туда пишут?
Город или село, где человек родился toʻgʻri Адрес, где человек живёт сейчас sizning javobingiz Buning uchun alohida grafa bor — «Место жительства» yoki «Адрес регистрации». Tugʻilgan joy hech qachon oʻzgarmaydi. Название роддома sizning javobingiz Muassasa yozilmaydi: pasport va tugʻilganlik guvohnomasida aholi punkti turadi, anketa hujjatga mos boʻlishi kerak.
«Место рождения» grafasiga pasportdagi bilan bir xil yoziladi: shahar, shaharcha yoki qishloq, zarur boʻlsa viloyat va mamlakat. Hujjat bilan nomuvofiqlik anketani qaytarishga sabab.
Выберите верную форму: «Сколько стоит … билет?»
этот toʻgʻri это sizning javobingiz «Eto» — oʻrta jins, «bilet» esa erkak jinsda: etot bilet, eta karta, eto mesto. эти sizning javobingiz «Eti» — koʻplik: eti bilety. Savolda esa bilet bitta.
Koʻrsatish soʻzi otga moslashadi: etot bilet (erkak), eta spravka (ayol), eto mesto (oʻrta), eti dokumenty (koʻplik).
Выберите верную форму: «Я работаю здесь … года».
два toʻgʻri две sizning javobingiz «Dve» — ayol jins: dve nedeli, dve spravki. «God» erkak jinsda, demak «dva goda». двух sizning javobingiz «Dvukh» — qaratqich kelishigi, u predlog bilan kerak: «v techeniye dvukh let». Predlogsiz «dva» qoʻyiladi.
«Dva», «tri», «chetyre» dan keyin ot birlik qaratqich kelishigida turadi: dva goda, tri mesyatsa, chetyre dnya. Beshtadan koʻp bilan — koʻplik: pyat let.
Выберите верную форму: «Вчера я … на работу».
ходил toʻgʻri хожу sizning javobingiz «Xozhu» — hozirgi zamon, gapda esa «vchera» bor: oʻtgan zamon shakli kerak. пойду sizning javobingiz «Poydu» — kelasi zamon. «Vchera» va kelasi zamon bir gapda birga kelmaydi.
Vaqt soʻzlari feʼl shaklini belgilaydi: vchera — oʻtgan (xodil), seychas — hozirgi (xozhu), zavtra — kelasi (poydu). Bu uch soʻzni birinchi tekshirish kerak.
Что означает слово «квитанция»?
Документ об оплате toʻgʻri Разрешение на работу sizning javobingiz Ishlash ruxsati — patent yoki ruxsatnoma; kvitansiya faqat toʻlovni tasdiqlaydi. Справка о здоровье sizning javobingiz Salomatlik haqidagi maʼlumotnomani shifokor beradi va u tibbiy maʼlumotnoma deyiladi. Kvitansiya — pul haqida.
Kvitansiya pul toʻlanganini tasdiqlaydi. Uni saqlashadi: patent toʻlovida aynan kvitansiya toʻlov boʻlganini va oʻz vaqtida boʻlganini isbotlaydi.
Прочитайте объявление: «Уважаемые пациенты! Приём врача только по предварительной записи». Где вы можете увидеть такое объявление?
В школе sizning javobingiz Maktabda oʻquvchilar oʻqiydi, pasiyentlar emas. «Vrach qabuli» ham tibbiyot muassasasini koʻrsatadi. В поликлинике toʻgʻri В магазине sizning javobingiz «Pasiyent» — vrachga kelgan odam. Doʻkonda ularni «xaridor» deyishadi.
«Pasiyent» va «vrach qabuli» soʻzlari faqat tibbiyotda uchraydi, shuning uchun eʼlon poliklinikada yoki kasalxonada osilgan. Bunday topshiriqlarda butun matnni tushunish shart emas: faqat bitta joyda uchraydigan bitta soʻzni topish kifoya.
Прочитайте объявление: «Магазин работает с 9:00 до 21:00 без перерыва. Воскресенье — выходной». Когда магазин закрыт?
В воскресенье toʻgʻri В обед sizning javobingiz Eʼlonda «tanaffussiz» deyilgan — demak kunduzi doʻkon yopilmaydi. После 9:00 sizning javobingiz 9:00 — ochilish vaqti, yopilish emas. Doʻkon 21:00 da yopiladi.
Topshiriqda doʻkon QACHON ishlamasligi soʻralyapti. Matnda vaqtga oid ikki koʻrsatma bor: ish soatlari va dam olish kuni. «Tanaffussiz» soʻzi tushlik variantini ataylab yopadi.
Вы заполняете анкету. В строке «Гражданство» нужно написать:
название страны, гражданином которой вы являетесь toʻgʻri название города, где вы родились sizning javobingiz Tugʻilgan shahar «Tugʻilgan joy» satriga yoziladi, bu anketaning boshqa satri. название страны, где вы сейчас живёте sizning javobingiz Yashash joyi — «Manzil» yoki «Yashash joyi» satri. Fuqarolik yashash joyiga bogʻliq emas.
«Fuqarolik» — davlatga mansublik, tugʻilgan joy ham, yashash joyi ham emas. Odam bir shaharda tugʻilib, boshqa davlatda yashab, uchinchisining fuqarosi boʻlishi mumkin. Anketalarda bu satrlar doim alohida.
Выберите правильный вариант: «Я работаю ___ стройке».
на toʻgʻri в sizning javobingiz «В» ichkaridagi xona haqida gap ketganda ishlatiladi: v tsexe, v magazine. Qurilish ochiq maydon, u bilan «на». к sizning javobingiz «К» predlogi «qayerga, kimga» savoliga javob beradi va ish joyi bilan ishlatilmaydi: «idu k vrachu», lekin «rabotayu na stroyke».
Bu yerda oʻzbek tili sohibi uchun asosiy qiyinchilik: oʻzbekchada «в» va «на» farqi umuman yoʻq — ikkalasining oʻrnida bitta «-da» qoʻshimchasi turadi (zavodda, doʻkonda). Rus tilida esa ochiq maydonlar bilan «на»: na stroyke, na zavode, na rinke, na vokzale; yopiq xonalar bilan «в»: v magazine, v ofise, v bolnitse. Bu mantiq emas, anʼana — yodlash kerak.
Выберите правильный вариант: «У меня нет ___».
документы sizning javobingiz «Нет» soʻzidan keyin ot qaratqich kelishigida turadi: net chego? — dokumentov. «Документы» — bosh kelishik, u bu yerda mumkin emas. документам sizning javobingiz «Документам» — joʻnalish kelishigi, u «chemu» savoliga javob beradi. «Нет» dan keyin qaratqich kerak. документов toʻgʻri
Bu — oʻzbek tili sohiblarining eng koʻp uchraydigan xatosi, va sababi aniq. Oʻzbekchada «yoʻq» dan oldin soʻz oʻzgarmaydi: «hujjatlar yoʻq». Rus tilida esa «нет» doim qaratqich kelishigini talab qiladi: net vremeni, net deneg, net dokumentov. Oʻzingizni «net chego?» savoli bilan tekshiring.
Выберите правильный вариант: «Вчера я ___ в поликлинику».
пойду sizning javobingiz «Пойду» — kelasi zamon. «Вчера» soʻzi bilan u gapning maʼnosiga zid keladi. ходил toʻgʻri хожу sizning javobingiz «Хожу» — hozirgi zamon, u «вчера» soʻzi bilan birikmaydi. Oʻtgan zamon shakli kerak.
«Вчера» soʻzi oʻtgan zamonni koʻrsatadi va feʼl u bilan moslashishi shart. Bu yerda oʻzbekcha yordam beradi: unda ham zamon feʼlda belgilanadi (bordim — boraman). Gapda ishorani qidiring: vchera, seychas, zavtra.
Как вежливо обратиться к незнакомому человеку на улице?
Извините, пожалуйста… toʻgʻri Эй, послушай! sizning javobingiz Bu qoʻpol murojaat. «Эй» va notanish odamga «ты» rus tilida odobsiz jaranglaydi. Друг, иди сюда sizning javobingiz Notanish odamga «друг» deyish qoʻpol samimiylik, «иди» esa «ты» dagi buyruq. Notanishga «вы» deyiladi.
Notanish odamga «вы» deb murojaat qilinadi va uzr bilan boshlanadi: «Izvinite», «Prostite», «Budʼte dobry». Oʻzbekchada bu farq bor — «siz» va «sen», — shuning uchun tushunchaning oʻzi tanish; yodlash kerak boʻlgani rus tilidagi shakllar. Bunday boshlanishsiz iltimos talabga oʻxshab eshitiladi.
Выберите правильный вариант: «Я живу ___ Москве».
на sizning javobingiz «На» shaharlar bilan ishlatilmaydi. «На» ochiq joy va muassasa oldiga qoʻyiladi: на площади, на вокзале. Shahar esa — «в». в toʻgʻri у sizning javobingiz «У» — «kimningdir yonida» yoki «kimningdir uyida» degani: у брата, у врача. Shaharda yashash joyi bunday koʻrsatilmaydi.
Shahar, davlat va koʻpchilik yashash joylari nomlari bilan «в» yuklamasi qoʻyiladi: в Москве, в России. «В» dan keyin ot predlog kelishigida turadi. Oʻzbek tilida bu vazifani qoʻshimcha bajaradi (Moskvada), rus tilida esa yuklama va qoʻshimcha BIRGA keladi — shuning uchun ikkalasini ham eslab qolish kerak.
Выберите правильный вариант: «Это моя ___ работа».
новый sizning javobingiz «Новый» — erkak jinsi. «Работа» soʻzi ayol jinsida, sifat esa uning qoʻshimchasini olishi shart: новая. новое sizning javobingiz «Новое» — oʻrta jins, u -о va -е bilan tugaydigan soʻzlarda: новое место. «Работа» -а bilan tugaydi, bu ayol jinsi. новая toʻgʻri
Rus otlarida jins bor, sifat esa doim oʻz otining jinsini oladi. Jinsni qoʻshimchadan bilish oson: -а va -я — ayol jinsi, undosh — erkak jinsi, -о va -е — oʻrta jins. Oʻzbek tilida jins umuman yoʻq, shuning uchun bu qoidani yoddan oʻrganish kerak: har bir yangi ot bilan uning jinsini ham eslab qoling.
Выберите правильный вариант: «В моей семье два ___».
сына toʻgʻri сын sizning javobingiz «Два» dan keyin boshlangʻich shakl emas, birlikdagi qaratqich kelishigi qoʻyiladi: два сына. сыновья sizning javobingiz «Сыновья» — koʻplik, u «пять» va undan katta sonlardan keyin keladi. Два, три, четыре dan keyin birlik shakli turadi.
Два, три, четыре sonlaridan keyin ot birlikdagi qaratqich kelishigida turadi: два сына, три года. Беш va undan katta sonlardan keyin — koʻplikdagi qaratqich. Oʻzbek tilida sondan keyin ot doim oʻzgarmaydi (ikki oʻgʻil), rus tilida esa son shaklni oʻzgartiradi.
Выберите правильный вариант: «У меня нет ___».
документы sizning javobingiz «Нет» dan keyin qaratqich kelishigi qoʻyiladi: нет документов. «Документы» esa bosh kelishik — u «nima bor?» savoliga javob beradi. документов toʻgʻri документам sizning javobingiz «Документам» — joʻnalish kelishigi, u «kimga? nimaga?» savoliga javob beradi. «Нет» dan keyin qoʻyilmaydi.
Rus tilida biror narsaning yoʻqligi «нет» soʻzi va qaratqich kelishigi bilan ifodalanadi: нет документов. Qoida doim ishlaydi, uni «нет чего?» savoli bilan tekshiring. Diqqat qiling: есть документы, ammo нет документов — inkorda shakl oʻzgaradi.
Прочитайте объявление на двери: «Обед с 13:00 до 14:00». Вы пришли в 13:30. Что это значит?
Сейчас открыто, можно войти sizning javobingiz 13:30 — 13:00 dan 14:00 gacha boʻlgan oraliq ichida, yaʼni aynan tushlik vaqti, yopiq. Учреждение закрыто на весь день sizning javobingiz Eʼlonda butun kun emas, ikki soat koʻrsatilgan. 14:00 dan keyin qabul davom etadi. Сейчас закрыто, нужно подождать до 14:00 toʻgʻri
«С» va «до» yuklamalari oraliqni belgilaydi: с 13:00 до 14:00 — ular orasidagi butun vaqt. Oraliq ichidagi har qanday vaqt tushlikka toʻgʻri keladi. Bunday eʼlonlar poliklinika, bank va migratsiya boʻlimi eshiklarida osilgan boʻladi.
Прочитайте вывеску: «Вход только для сотрудников». Кто может войти в эту дверь?
Те, кто здесь работает toʻgʻri Любой посетитель sizning javobingiz «Только» soʻzi eshikni qolganlar uchun yopadi. Tashrifchi xodim emas. Только руководитель sizning javobingiz «Сотрудники» — bu yerda ishlaydiganlarning hammasi, bitta boshliq emas.
«Сотрудник» — muassasa xodimi. «Только» soʻzi doirani cheklaydi: faqat xodimlar kirishi mumkin. Bunday taxtachalar poliklinika, bank va davlat muassasalarida uchraydi; yonida odatda tashrifchilar uchun alohida kirish boʻladi.
Вы заполняете бланк. В строке «Дата рождения» нужно написать:
ваш возраст в годах sizning javobingiz Yosh har yili oʻzgaradi, tugʻilgan sana esa hech qachon. Blankada aynan sana soʻraladi, chunki u pasportdagi bilan bir xil. число, месяц и год вашего рождения toʻgʻri город, где вы родились sizning javobingiz Tugʻilgan shahar «Место рождения» qatoriga yoziladi. «Дата» soʻzi joyni emas, vaqtni bildiradi.
«Дата рождения» — kun, oy va yil: masalan, 05.03.1990. Rossiya blankalarida sana kun-oy-yil tartibida yoziladi. Maʼlumot pasport bilan raqamigacha mos boʻlishi shart: sanadagi farq — hujjatlarni qaytarishning eng koʻp uchraydigan sababi.